Thị thực nhiều lần cho phép bạn ra vào nhiều lần trong thời hạn của nó, nhưng mỗi lần vào, hoặc tổng số ngày trong một khoảng thời gian, vẫn bị giới hạn. Giới hạn này thường thuộc một trong ba kiểu: số ngày tối đa cho mỗi lần nhập cảnh, tổng số ngày trong một khoảng thời gian trượt, hoặc thời gian do nhân viên cửa khẩu quyết định ở từng lần vào. Biết mình thuộc kiểu nào và tự đếm được là cách chắc nhất để không ở quá hạn với một tấm thị thực tưởng như còn rất dài.
Bài này giải thích từng kiểu, chỉ cách đếm bằng tay với giấy bút hoặc bảng tính, có ví dụ giả định cho kiểu đếm khó nhất là khoảng thời gian trượt, và nêu những lúc người đi lại nhiều bị hỏi kỹ ở cửa khẩu. Quy tắc từng nước có thể thay đổi; luôn đối chiếu điều kiện ghi trên chính thị thực của bạn và trang chính thức của nước cấp.
Ba kiểu giới hạn số ngày thường gặp
Đọc kỹ các ô trên thị thực hoặc thư chấp thuận. Nếu không thấy ghi rõ, hỏi cơ quan lãnh sự trước khi đi.
| Kiểu giới hạn | Đọc thế nào | Rủi ro hay gặp |
|---|---|---|
| Số ngày mỗi lần nhập cảnh | Mỗi lần vào được ở tối đa một số ngày, ra rồi vào lại thì đếm lại từ đầu | Quên rằng ngày vào và ngày ra đều tính, lệch một ngày |
| Tổng số ngày trong khoảng thời gian trượt | Tại bất kỳ ngày nào, nhìn lùi một khoảng cố định, tổng số ngày có mặt không được vượt ngưỡng | Ra vào liên tục tưởng được làm mới, thực ra vẫn cộng dồn |
| Do cửa khẩu quyết định từng lần | Thời gian được ở ghi ở dấu hoặc hồ sơ nhập cảnh điện tử mỗi lần vào | Lần này được ít ngày hơn lần trước mà không để ý |
| Kết hợp | Vừa có giới hạn mỗi lần vừa có giới hạn tổng trong năm | Đếm đúng một vế, quên vế kia |
Kiểu nào thì nguyên tắc cũng là: thị thực còn hạn chỉ là điều kiện cần. Điều kiện đủ là số ngày bạn đang ở nằm trong giới hạn của kiểu đó.
Kiểu đếm theo từng lần nhập cảnh
Đây là kiểu dễ nhất. Thị thực ghi, ví dụ, mỗi lần được ở ba mươi ngày. Bạn lấy ngày được đóng dấu nhập cảnh làm ngày thứ nhất, đếm tới ngày thứ ba mươi, đó là ngày cuối cùng phải rời đi. Ra khỏi nước đó rồi vào lại, bộ đếm bắt đầu lại từ một. Bẫy nằm ở chỗ người ta hay cộng ba mươi vào ngày nhập cảnh, ra ngày thứ ba mươi mốt, trong khi nhiều nước tính ngày nhập cảnh là ngày đầu tiên.
Cách tránh bẫy là đếm bằng lịch giấy hoặc ứng dụng lịch: khoanh ngày nhập cảnh, đếm từng ô tới đủ số ngày được phép, khoanh ô cuối bằng màu khác. Không tính nhẩm bằng phép cộng, nhất là khi kỳ lưu trú vắt qua cuối tháng có ba mươi mốt ngày hay tháng hai. Ghi ngày cuối vào ghi chú điện thoại và đặt nhắc trước ba ngày.
Một chi tiết nữa: với kiểu này, ra vào nhiều lần thì về lý thuyết có thể ở nhiều đợt nối nhau. Nhưng nhân viên cửa khẩu có quyền hỏi vì sao bạn chỉ ra một hai ngày rồi quay lại, và có quyền từ chối nếu thấy bạn thực chất đang sinh sống bằng thị thực ngắn hạn. Đừng coi việc ra rồi vào lại là quyền đương nhiên.
Đếm theo khoảng thời gian trượt bằng tay
Kiểu này phổ biến ở những khu vực nhiều nước dùng chung chính sách thị thực, điển hình là quy tắc chín mươi ngày trong một trăm tám mươi ngày của khu vực Schengen. Cách tính có thể làm bằng giấy bút như sau:
- Liệt kê mọi lần vào và ra khu vực đó trong khoảng thời gian quy định gần nhất, ghi đủ ngày vào và ngày ra.
- Đếm số ngày có mặt của từng lần, tính cả ngày vào và ngày ra. Một chuyến từ ngày mười đến ngày hai mươi là mười một ngày.
- Chọn ngày bạn muốn kiểm, thường là ngày dự kiến rời đi của chuyến sắp tới.
- Từ ngày đó nhìn lùi đúng khoảng thời gian quy định, ví dụ một trăm tám mươi ngày tính cả ngày đó. Chỉ cộng những ngày có mặt nằm trong cửa sổ này.
- So tổng với ngưỡng cho phép. Bằng ngưỡng là ngày cuối được ở; vượt ngưỡng là đã quá hạn.
- Lặp lại phép kiểm cho từng ngày trong chuyến sắp tới nếu chuyến dài, vì cửa sổ trượt theo từng ngày và những ngày cũ rơi ra dần.
Cơ quan chính thức của một số khu vực có công cụ tính ngày trực tuyến; dùng công cụ đó để đối chiếu kết quả tự tính, nhưng vẫn nên hiểu cách đếm để kiểm ngược khi kết quả trông lạ.
Ví dụ giả định với khoảng thời gian trượt
Anh Tùng, ví dụ giả định, có thị thực nhiều lần cho một khu vực áp dụng quy tắc chín mươi trên một trăm tám mươi. Năm nay anh đi ba chuyến: chuyến đầu bốn mươi ngày vào mùa xuân, về nhà hai tháng, chuyến thứ hai ba mươi ngày vào đầu hè, về một tháng, rồi định đi chuyến thứ ba bốn mươi ngày vào cuối hè. Anh nghĩ mỗi chuyến đều ngắn hơn chín mươi ngày nên yên tâm.
Khi đếm đúng cách, lấy ngày cuối của chuyến thứ ba nhìn lùi một trăm tám mươi ngày, cửa sổ đó có thể còn chứa một phần chuyến đầu, toàn bộ chuyến thứ hai và trọn chuyến thứ ba. Cộng lại vượt chín mươi ngày, nghĩa là ở những ngày cuối của chuyến thứ ba anh sẽ quá hạn dù mỗi chuyến riêng lẻ đều hợp lệ. Muốn đi đủ bốn mươi ngày, anh phải dời chuyến thứ ba muộn hơn để phần chuyến đầu rơi ra khỏi cửa sổ, hoặc rút ngắn chuyến.
Bài học là với kiểu cộng dồn, không thể kiểm từng chuyến riêng rẽ. Phải kiểm cả chuỗi, và phải kiểm ở ngày cuối của chuyến dự định, không phải ngày đầu. Người đi thăm con, đi công tác định kỳ nên lập bảng ngay từ chuyến đầu tiên để không phải lục hộ chiếu đếm dấu khi đã sát ngày.
Ngày vào, ngày ra, quá cảnh có tính không
Ngày vào và ngày ra. Ở nhiều nơi, cả hai đều tính trọn là ngày có mặt, kể cả khi bạn chỉ ở vài giờ. Khi đếm sát ngưỡng, tính theo cách này để có biên an toàn.
Quá cảnh không qua cửa nhập cảnh. Nếu bạn chỉ đổi chuyến trong khu vực quốc tế của sân bay, không qua quầy nhập cảnh, thường không tính là ngày lưu trú. Nhưng điều kiện quá cảnh của từng nước khác nhau, có nơi vẫn cần thị thực quá cảnh.
Quá cảnh có qua cửa nhập cảnh. Nếu bạn phải qua quầy nhập cảnh để lấy hành lý hay đổi sân bay, đó là một lần nhập cảnh và ngày đó được tính.
Chuyến bay qua đêm. Rời đi lúc gần nửa đêm nhưng máy bay cất cánh sang ngày hôm sau, dấu xuất cảnh có thể ghi ngày hôm sau. Ngày ghi trên dấu mới là ngày được tính.
Các nước trong cùng khu vực. Đi lại giữa các nước dùng chung chính sách thị thực thường không qua kiểm soát nên không có dấu; toàn bộ thời gian trong khu vực đều cộng chung một bộ đếm.
Đi nhiều, ở lâu: lúc nào bị hỏi kỹ ở cửa khẩu
Thị thực nhiều lần thể hiện sự tin tưởng của nước cấp, nhưng nhân viên cửa khẩu vẫn xem xét từng lần vào. Những dấu hiệu khiến họ hỏi kỹ thường là: tổng thời gian ở nước đó trong năm rất cao so với thời gian ở Việt Nam, các lần ra chỉ kéo dài một hai ngày rồi quay lại, mục đích khai báo không khớp với hành lý hay giấy tờ mang theo, hoặc có dấu hiệu đang làm việc dù thị thực không cho phép.
Mang theo những thứ giúp trả lời nhanh: vé khứ hồi hoặc vé rời đi, địa chỉ nơi ở, thư mời của người thân nếu đi thăm thân, giấy xác nhận công việc hoặc nghỉ phép ở Việt Nam, bảo hiểm y tế du lịch. Trả lời ngắn, đúng sự thật, khớp với những gì đã khai khi xin thị thực.
Nếu thực tế bạn cần ở lâu hơn mức thị thực ngắn hạn cho phép, chẳng hạn ông bà sang chăm cháu nhiều tháng mỗi năm, hãy tìm hiểu diện thị thực hoặc cư trú phù hợp với nhu cầu đó, thay vì cố xoay quanh giới hạn của thị thực du lịch hay thăm thân.
Mẫu bảng tự theo dõi cho người đi lại nhiều
Một bảng đơn giản trong sổ tay hay bảng tính đủ dùng cho cả nhà. Mỗi người một bảng, mỗi dòng một chuyến, gồm các cột sau:
- Ngày vào: lấy theo dấu nhập cảnh hoặc hồ sơ điện tử, không theo ngày bay.
- Ngày ra: lấy theo dấu xuất cảnh, ghi ngay sau khi về.
- Số ngày có mặt: tính cả ngày vào và ngày ra.
- Tổng trong cửa sổ: với kiểu cộng dồn, cộng số ngày có mặt trong cửa sổ tính lùi từ ngày cuối của chuyến tới.
- Ngày cuối được ở của chuyến hiện tại: ghi to, tô màu.
- Hạn thị thực và hạn hộ chiếu: nhắc lại ở đầu bảng để mỗi lần mở là thấy.
Cập nhật bảng ngay trong ngày về, khi dấu còn mới và trí nhớ còn rõ. Lưu ảnh chụp từng trang dấu vào cùng thư mục với bảng để khi cần đối chiếu không phải lục hộ chiếu.
Câu hỏi thường gặp
Thị thực nhiều lần hạn năm năm có được ở liền năm năm không?
Không. Thời hạn năm năm là khoảng thời gian bạn được dùng thị thực để ra vào, còn mỗi lần vào hoặc tổng số ngày trong một khoảng thời gian vẫn bị giới hạn. Đọc kỹ ô thời gian lưu trú trên thị thực và dấu nhập cảnh mỗi lần.
Ra khỏi nước đó một ngày rồi vào lại có được tính lại từ đầu không?
Với kiểu giới hạn theo từng lần nhập cảnh thì bộ đếm bắt đầu lại, nhưng nhân viên cửa khẩu có thể hỏi kỹ hoặc từ chối nếu thấy bạn đang sinh sống thực tế. Với kiểu cộng dồn trong khoảng thời gian trượt, ra vào không làm mới số ngày.
Quy tắc chín mươi ngày trong một trăm tám mươi ngày đếm thế nào?
Tại bất kỳ ngày nào, nhìn lùi một trăm tám mươi ngày tính cả ngày đó, tổng số ngày bạn có mặt trong khu vực không được quá chín mươi. Ngày vào và ngày ra đều tính. Kiểm ở ngày cuối của chuyến dự định, không phải ngày đầu.
Có công cụ nào giúp đếm ngày lưu trú không?
Một số khu vực có công cụ tính ngày trên trang chính thức của cơ quan quản lý. Bạn nên dùng công cụ chính thức để đối chiếu, đồng thời tự giữ bảng ghi ngày vào ra của mình, vì công cụ chỉ đúng khi dữ liệu bạn nhập đúng.
Ngày nhập cảnh lúc nửa đêm thì tính ngày nào?
Ngày được tính là ngày ghi trên dấu nhập cảnh hoặc hồ sơ điện tử, không phải ngày ghi trên vé máy bay. Nếu bạn qua quầy sau nửa đêm, ngày nhập cảnh thường là ngày hôm sau. Chụp lại dấu để chắc chắn.
Muốn ở lâu hơn giới hạn của thị thực nhiều lần thì làm sao?
Tìm hiểu xem nước đó có cho gia hạn lưu trú với diện của bạn không, hoặc có diện thị thực, diện cư trú nào phù hợp với nhu cầu ở dài. Đừng xoay quanh giới hạn bằng cách ra vào liên tục, vì dễ bị từ chối nhập cảnh và ảnh hưởng hồ sơ lâu dài.